Çizimdeki kutuda ⊥ ya da ∥ görüyorsanız bu bir ölçü toleransı değildir; parçanın biçimini, yönelimini ve konumunu sınırlar. Aşağıda 14 sembolün ne söylediği, referans (datum) isteyip istemediği ve atölyede nasıl ölçüldüğü var.
Yüzeyin kendi biçimini sınırlar; başka bir yüzeye göre tanımlanmaz, referans istemez.
Bir çizginin (kenar ya da eksen) ne kadar eğri olabileceğini sınırlar. İki paralel çizgi arasında kalmalıdır.
Yüzeyin tamamının iki paralel düzlem arasında kalmasını ister. Yüzeyin kendi çukurluğunu ve tümseğini sınırlar.
Bir kesitin ne kadar oval olabileceğini sınırlar. Kesit bazındadır; silindirin boyu boyunca konuşmaz.
Daireselliği, doğrusallığı ve koniklik/fıçılaşmayı birlikte sınırlar. Yüzeyin tamamı iki eş eksenli silindir arasında kalmalıdır.
Serbest biçimli yüzeyin ideal profilden sapmasını sınırlar; hem biçimi hem konumu kapsayabilir.
Bir kesitteki eğrinin ideal profilden sapmasını sınırlar. Kesit bazındadır.
Serbest biçimli yüzeyin tamamını ideal yüzeyin etrafındaki bir kabuk içinde tutar. Referansla verilirse konumu da sınırlar.
Yüzeyin bir referansa göre açısını sınırlar. Referans olmadan anlamı yoktur.
Yüzeyin ya da eksenin referansa paralel kalmasını ister. Tolerans, referansa paralel iki düzlem arasındaki aralıktır.
Yüzeyin ya da eksenin referansa 90° kalmasını ister. Açı toleransından farkı: sapmayı derece değil, mesafe olarak sınırlar.
Yüzeyin referansla belirtilen açıyı (90° dışında) korumasını ister.
Elemanın nerede olacağını sınırlar; ölçü toleransı yerine kullanıldığında daha geniş kabul alanı verir.
Elemanın gerçek konumdan ne kadar kaçabileceğini sınırlar. Deliklerde kare kabul alanı yerine daire verdiği için %57 daha geniş alan tanır.
Bir eksenin referans eksenle çakışmasını ister. Ölçümü zordur; çoğu durumda yerine salgı ya da konum kullanmak daha pratiktir.
Bir elemanın orta düzleminin referans orta düzlemle çakışmasını ister.
Parça referans ekseni etrafında döndürülürken komparatörde okunan toplam sapmayı sınırlar.
Parça referans ekseninde döndürülürken TEK bir kesitte komparatörün gösterdiği toplam sapmayı sınırlar. Hem yuvarlaklığı hem eksen kaçıklığını birlikte yakalar.
Aynı ölçümü yüzeyin TAMAMI boyunca yapar; komparatör dönerken eksen boyunca da ilerler. Koniklik ve fıçılaşmayı da kapsar.
Geometrik tolerans parçanın biçimini, ölçü toleransı ise çapını sınırlar. H7/h6 gibi geçmelerin sapmalarını ve boşluk değerlerini tolerans aracımızdan alabilirsiniz.